W przypadku komputerów stacjonarnych i notebooków użytkownik ma do wyboru dwa rodzaje kart graficznych: Podczas gdy zintegrowana karta graficzna pożycza zasoby od reszty systemu, dedykowane karty graficzne korzystają wyłącznie z własnego sprzętu. Choć wpływa to przede wszystkim na wydajność, dedykowana pamięć graficzna oferuje również cały szereg innych korzyści. W tym artykule dowiesz się, jakie one są i czy zakup jest dla Ciebie opłacalny.

1 Dedykowana karta graficzna: wyjaśnienie i różnica w stosunku do wewnętrznej karty graficznej

Dedykowana karta graficzna nie obciąża pamięci RAM komputera podczas gry lub strumieniowania. W przeciwieństwie do wewnętrznej karty graficznej (IGP), która jest zintegrowana bezpośrednio na płycie głównej (w mostku północnym chipsetu) lub w procesorze komputera, posiada własną pamięć wideo (VRAM) i własny procesor graficzny, tzw. GPU („Graphics Processing Unit“). Zwykle jest on podłączony do płyty głównej poprzez slot PCI, PCIe lub AGP.

W życiu codziennym określenie „dedykowana karta graficzna“ pojawia się nie tylko w komputerach do gier, ale także w związku z notebookami. Ma to na celu wykazanie wyraźnego odróżnienia od konwencjonalnych rozwiązań typu onboard lub shared-memory oraz większej mocy ze względu na większą pamięć graficzną.

Warto wiedzieć: Apple oferuje również laptopy z dedykowanymi kartami graficznymi. Ich czysta wydajność nie dorównuje tej z konwencjonalnego peceta. Apple wykorzystuje jednak cały potencjał GPU, optymalizując swoje oprogramowanie, dzięki czemu systemy te nadają się bez przeszkód do wymagających zadań (np. edycji wideo). Oczywiście pod warunkiem, że korzystacie z systemu macOS.

2 Wady i zalety dedykowanych kart graficznych w skrócie

2.1 Większa moc = większa szybkość obliczeniowa

Dedykowane karty graficzne mają największą przewagę, jeśli chodzi o wydajność. Po pierwsze, nie musisz dzielić pamięci graficznej z innymi aplikacjami. Jednocześnie jest ona również taktowana szybciej niż konwencjonalna pamięć RAM, a więc automatycznie bardziej wydajna.

W wymagających obszarach zastosowań, takich jak CAD, edycja grafiki i modelowanie 3D czy gry, procesor graficzny naprawdę pokazuje swój prawdziwy potencjał. Między innymi można go również wykorzystać do napędzania kilku monitorów, co w przypadku IGP nie jest zwykle możliwe, choćby ze względu na ograniczoną liczbę połączeń.

Dobrze wiedzieć: Jeśli pamięć zainstalowana na karcie graficznej nie jest wystarczająca do pewnych celów, można wykorzystać również pamięć główną (RAM) komputera.

2.2 Możliwość wymiany w każdej chwili

Jak prawie każdy komponent sprzętowy, również karta graficzna może się w pewnym momencie zepsuć lub po prostu nie sprostać stale rosnącym wymaganiom. Podczas gdy w przypadku karty zintegrowanej trzeba w takich przypadkach szukać bezpośrednio nowej płyty głównej, dedykowaną kartę graficzną można po prostu wymienić, jeśli jest przestarzała lub uszkodzona.

2.3 Wyższy pobór mocy = więcej wymaganego miejsca

Ogromnej wydajności dedykowanych kart graficznych zawsze towarzyszy większy pobór prądu i wydzielanie ciepła. O ile pokładowa karta graficzna zazwyczaj dzieli z procesorem układ chłodzenia, to w przypadku sprzętu dedykowanego jest on zazwyczaj montowany bezpośrednio na karcie.

Jednak własna pamięć i dodatkowe miejsce na PCB, które zajmuje, sprawiają również, że dedykowana karta graficzna zajmuje więcej miejsca w obudowie niż jej zintegrowany odpowiednik, co jest niebagatelnym czynnikiem, zwłaszcza w laptopach.

Dobrze wiedzieć: Ze względu na zwiększony pobór mocy przez dedykowane karty graficzne, niektórzy producenci stawiają na tzw. hybrydowe rozwiązania graficzne, w których wspólnie wykorzystuje się zewnętrzną grafikę i pokładowy chipset. W AMD / ATI technologia ta nosi nazwę PowerExpress lub Dynamic Switchable Graphics (odpowiedni poradnik można znaleźć tutaj) i jest oferowana z wykorzystaniem darmowego sterownika Radeon. U konkurenta Nvidii działa ona pod nazwą Optimus i opiera się na darmowym sterowniku nouveau. Do korzystania z niej wymagany jest jednak system operacyjny, który wspiera korzystanie z wielu kart graficznych (np. Windows 7).

2.4 Droższy w zakupie

Mało który komponent ma tak duży wpływ na całkowity koszt komputera jak sprzęt graficzny. Dlatego zakup dedykowanej karty graficznej to zawsze kwestia ceny. Solidne karty można kupić już za około 100 euro, ale konkretny wybór zależy oczywiście od Twoich celów.

Szczególnie w przypadku gier jest to przede wszystkim kwestia częstotliwości i rozdzielczości. W prostym języku oznacza to: im więcej pikseli może przetworzyć GPU, tym bardziej szczegółowy i ostry obraz. Za kartę graficzną z wyższej półki, która poradzi sobie również z grami w rozdzielczości 2K i 4K, możesz zatem spodziewać się zapłaty czterocyfrowej kwoty.

Czy dedykowana karta graficzna jest dla mnie opłacalna?

.

Chcesz zanurzyć się w świecie gier i wirtualnej rzeczywistości lub spróbować szczęścia w wydobywaniu kryptowalut w przyszłości? W takim razie jesteś idealnym kandydatem na dedykowaną kartę graficzną. Żarty na bok: to, które rozwiązanie najlepiej odpowiada Twoim potrzebom, zależy ostatecznie, jak już wspomniano, od tego, co zamierzasz robić ze swoim komputerem.

W przypadku pracy z profesjonalnymi programami graficznymi (np. CAD, programy do edycji wideo czy nawet Adobe Photoshop) nie można uniknąć zakupu dedykowanej karty, ponieważ może ona przyspieszyć np. modelowanie 3D i przetwarzanie obrazów RAW.

Do wielu innych (zwykłych) czynności wykonywanych na ekranie, IGP jest jednak zupełnie wystarczające. Jeśli komputer ma w miarę nowoczesny procesor, jest też w stanie przetwarzać filmy 4K. Oznacza to, że nic nie stoi na przeszkodzie np. w prostych grach czy typowych aplikacjach biurowych.